27 اردیبهشت 1399 - 06:05
گنجینه‌ای در قلب سمنان

گنجینه‌ای در میانه شهر که پس از گذشت قرن‌ها همچنان زیبا و باشکوه است و هویت‌بخش مردمانش؛ اما قلب تپنده شهر را همتی باید برای احیا و مرمت، پیش از آنکه به سبب گذشت ایام از پویایی بازماند.

به گزارش خبرنگار ايمنا ، بافت تاریخی هر شهر میراثی ماندگار برای شهروندان و سرمایه‌ای ارزشمند است که امروز را با دیروز پیوند می‌دهد. حفظ این میراث نه‌تنها نشانه فرهنگ و درایت مسئولان و شهروندان هر شهر است، بلکه دستمایه‌ای گرانبها برای جذب گردشگران و برقراری پیوندهای فرهنگی محسوب می‌شود. شهرهای مختلف ایران همچون سمنان به واسطه پیشینه‌ای درخشان و تاریخی کهن خود از مزیت داشتن بافت تاریخی و ابنیه باستانی بهره‌مند هستند.

احیای خانه‌های تاریخی

سعید پرسا، مدیر بافت تاریخی شهرداری سمنان می‌گوید: برخی خانه‌ها و ابنیه تاریخی شهر سمنان توسط سازمان میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ثبت ملی شده است که از جمله آن‌ها می‌توان به عمارت بادگیر، گاراژ کلانتر، خانه طاهری، باغ موزه امیر و خانه تدین اشاره کرد؛ در حوزه مدیریت شهری و بافت تاریخی نیز چند خانه مرمت و بازسازی شده است.

او ادامه می‌دهد: خانه‌های تاریخی رحیمیان واقع در پارکینگ خیابان امام (ره)، حقیقت واقع در ضلع شرقی پارکینگ چهار راه مازندران، معماریان در ضلع شمال پارکینگ چاپارخانه و گاراژ کلانتر از آن جمله بناهایی است که احیا، بازسازی و مرمت شده‌اند و درمانگاه تدین که یکی از قدیمی‌ترین درمانگاه‌های کشور محسوب می‌شود و قدمت آن به سال ۱۳۱۰ باز می‌گردد به عنوان موزه سلامت نامگذاری شده است؛ این پروژه‌ها به عنوان طرح‌های محرک توسعه شهری در صنعت گردشگری و توسعه بافت‌های تاریخی محسوب می‌شود و سعی شده تا با توسعه آن‌ها، تعلق خاطر به بافت‌های تاریخی را افزایش دهیم و در این بین شهروندان باید با سعی و تلاش دوباره، سبب رونق اقتصادی آن‌ها شوند.

مدیر بافت تاریخی شهرداری سمنان می‌گوید: بافت تاریخی هویت‌بخش یک شهر است، زیرا عناصر اصلی تشکیل دهنده یک شهر از جمله بازار و مسجد جامع در این قسمت قرار دارد.

پرسا اظهار می‌کند: یکی از مشکلاتی که در ارتباط با خانه‌های تاریخی با آن مواجه هستیم، پوست‌اندازی اجتماعی این بافت‌ها است؛ افرادی که در این بافت‌ها سکونت داشتند با توسعه شهری از این مناطق مهاجرت کرده و افراد جدید جایگزین آن‌ها شده‌اند و تعلق خاطری به این بافت‌ها و همتی برای نگهداری آن‌ها ندارند، به همین دلیل به مرور زمان این بافت‌ها و خانه‌ها فرسوده شده و مشکلاتی مانند بزهکاری و تکدی‌گری و کاهش امنیت بوجود می‌آید که رغبت به گردشگری را کاهش می‌دهد و امداد رسانی و اجرای عملیات عمرانی و نصب انشعابات و فاضلاب شهری را با دشواری روبرو می‌کند.

او ادامه می‌دهد: باید نیازهای ضروری خانه‌های تاریخی به روز رسانی و با توجه به مسائل ایمنی این بافت‌ها از تخریب آن‌ها جلوگیری شود.

مدیر بافت تاریخی شهرداری سمنان می‌گوید: متأسفانه برای مرمت، بازسازی و احیای بافت‌های تاریخی و خانه‌های قدیمی به شهرداری سمنان اعتباری اختصاص نیافته است، اما شهرداری با اجرای طرح‌هایی مانند جداره‌سازی خیابان امام خمینی (ره)، سنگفرش باغ‌راه‌ها و مسیرهای گردشگری و مرمت خانه‌های قدیمی در راستای توسعه گردشگری اقدام کرده است؛ شهرداری دنبال معرفی ابنیه شاخص بافت تاریخی است تا با جذب گردشگر زمینه توسعه پایدار شهری فراهم شود.

بافت تاریخی، میراث هر شهروند

عباس آل‌بویه، نایب رئیس شورای شهر سمنان و رئیس شورای اسلامی استان سمنان نیز می‌گوید: بافت و بناهای تاریخی و قدیمی، میراث فرهنگی هر شهر است، بنابراین برای حفظ و احیای این گونه بناها باید بکوشیم؛ سمنان یکی از شهرهای تاریخی است و مفاخر بسیار زیادی دارد و از بافت‌های قدیمی زیادی برخوردار است، دولت باید توجه بیشتری به آن داشته باشد، در شهرداری و شورای شهر نیز ردیف بودجه خاص برای این منظور در نظر گرفته شده است.

او عنوان می‌کند: برخی آثار تاریخی شهر سمنان منحصر بفرد است و اگر تسهیلات و امکانات و زیرساخت‌های مناسب برای حفظ آن‌ها فراهم نشود، تخریب می‌شود.

نایب رئیس شورای شهر سمنان ادامه می‌دهد: باید شرایطی فراهم شود تا شهروندان بتوانند از فضای خانه‌های تاریخی استفاده کنند؛ با تلاش شورای شهر و شهرداری سمنان بعضی از خانه‌های تاریخی به عنوان اماکن بومگردی بازسازی شده است.

آل‌بویه ادامه می‌دهد: برخی شهروندان که صاحب خانه‌های تاریخی هستند نیز برای بهسازی و بازسازی آن‌ها سرمایه‌گذاری کرده‌اند؛ طرح‌هایی که دولت برای احیای بافت فرسوده و خانه‌های تاریخی دارد نیز در این زمینه مؤثر بوده است.

بافت تاریخی، محور توسعه شهر

مصطفی یغمائیان، معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان سمنان می‌گوید: بافت تاریخی و خانه‌های قدیمی هسته‌های اصلی تشکیل دهنده یک شهر است و توسعه شهر باید برداشتی از نوع معماری هر شهر و بافت تشکیل دهنده آن باشد؛ به طور مثال در مازندران به وفور از کاربری شیروانی در بناها استفاده شده در حالی که در در بافت قدیم استان و شهر سمنان از کاهگل استفاده شده است.

او اضافه می‌کند: خانه‌های تاریخی متعددی از جمله تدین، کلانتر، ادب، منشی الاطبا، رنجبران، حاجیان، حاج ناصر، نائب‌الصدر و باغ موزه امیر در شهر سمنان وجود دارد که بخش مهمی از بافت تاریخی این شهر را تشکیل می‌دهند و تعدادی از این خانه‌ها با وجود قدمت زیاد همچنان شکل ظاهری و استحکام خود را حفظ کرده‌اند و البته هم تعدادی نیاز به مرمت و احیا دارند؛ این خانه‌ها بخش مهمی از هویت تاریخی و فرهنگی مردم سمنان را تشکیل می‌دهند و نماد و یادگار مناسبی از معماری اصیل و بومی این منطقه است.

معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان سمنان با اشاره به لزوم توسعه گردشگری در بافت تاریخی می‌افزاید: از آنجا که زدودن چهره فقر از آثار تاریخی و پیرامون آن‌ها نقش زیادی در توسعه گردشگری شهر دارد، تلاش می‌کنیم با مرمت و نوسازی ابنیه تاریخی، سهمی در رونق بازار گردشگری داشته باشیم.

یغمائیان با اشاره به مرمت خانه‌های تاریخی شهر سمنان و بافت‌های تاریخی آن اظهار می‌کند: در استان و شهر سمنان برای مرمت خانه‌های تاریخی اقدامات خوبی شد و شهروندان نیز در قبال این موضوع مشارکت خوبی داشته‌اند.

او می‌گوید: سمنان از معدود استان‌هایی است که در هر شهر آن تنوع معماری وجود دارد و بیشتر این بناها و بافت‌های تاریخی در شهر سمنان متمرکز شده است.

معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان سمنان، تاکید می‌کند: همانطور که میراث فرهنگی به صنعت گردشگری وابسته است، این صنعت هم در ارتباط با ابنیه تاریخی و میراث فرهنگی به رشد و شکوفایی می‌رسد.

یغمائیان عنوان می‌کند: تا زمانی که مسئولان احیای آثار تاریخی را در دستور کار خود قرار ندهند، نمی‌توان از شهروندان انتظار داشت در این زمینه با دولت و مسئولان همکاری کنند.

او می‌گوید: اگر بناهای با ارزش بعد از شناسایی در طرح بافت قدیم باشد، پس از ثبت ملی آن با رضایت مالک، این بناها با مشارکت اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی مرمت می‌شوند.

معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان سمنان می‌افزاید: گردشگران نسبت به قسمت توسعه یافته شهر رغبت بیشتری برای بازدید از سازه‌های بافت تاریخی دارند؛ بنابراین احیا و مرمت این بافت‌ها و خانه‌های قدیمی توسعه گردشگری پایدار را به همراه دارد.

یغمائیان اظهار می‌کند: اگر دانش شهروندان از اهمیت بافت‌ها و خانه‌های قدیمی و تاریخی زیاد باشد، به راحتی برای تخریب بناهای قدیمی رضایت نمی‌دهند و برای حفظ آن‌ها ارزش بیشتری قائل می‌شوند.



کد محتوا 19748

برچسب ها